Dlaczego matcha jest droga? Co wpływa na cenę dobrej matchy?

Przyciąga wzrok na zdjęciach. Obiecuje spokój, koncentrację i czystą energię. Jednak gdy postanawiasz kupić swoją pierwszą puszkę, pytasz dlaczego matcha jest droga. Znasz tę sytuację? Jeśli tak, przeczytaj poniższy artykuł, aby wiedzieć, co decyduje o cenie, która dla niektórych osób jest barierą zakupową.

Spis treści:

• Geografia i klimat, czyli gdzie rodzi się prawdziwa matcha

• Sztuka cienia wpływa na cenę matchy

• Zbiory, w których maszyny przegrywają z ludzkimi rękami

• Granitowe żarna a produkcja matchy

• Klasy matchy. Dlaczego wersja ceremonialna różni się od kulinarnej?

• Przechowywanie matchy, by zatrzymać jej jakość

• Dlaczego warto zapłacić więcej? Podsumowanie

Geografia i klimat, czyli gdzie rodzi się prawdziwa matcha

Prawdziwa matcha pochodzi wyłącznie z Japonii. To fundamentalna zasada, od której zaczyna się dyskusja o cenie. Choć krzewy herbaciane rosną w wielu miejscach na świecie, to właśnie japońskie rzemiosło jest nie do podrobienia. Specyficzny klimat, skład gleby, czyste powietrze oraz bliskość górskich rzek mają znaczenie. Regiony takie jak Uji w prefekturze Kioto czy Nishio w prefekturze Aichi od wieków słyną z idealnych warunków do uprawy odmian przeznaczonych na matchę.Ziemia w tych rejonach jest ograniczona. Japońskie plantacje nie przypominają gigantycznych, przemysłowych pól, jakie znamy z innych krajów azjatyckich. To często niewielkie, rodzinne ogrody, położone na tarasach i wzgórzach.

Sztuka cienia wpływa na cenę matchy

Zanim liście herbaty zostaną zebrane, przechodzą zacienianie. Światło słoneczne jest odcinane stopniowo, aż do poziomu niemal dziewięćdziesięciu procent.Dla rośliny to sytuacja, w której produkuje olbrzymie ilości chlorofilu. To właśnie dlatego liście nabierają tak głębokiej, wręcz szmaragdowej barwy. Co ważniejsze, w cieniu roślina gromadzi aminokwasy, w tym cenną L-teaninę. W normalnych warunkach pod wpływem słońca aminokwasy przekształciłyby się w gorzkie katechiny. W cieniu ten proces zostaje zatrzymany.

Zbiory, w których maszyny przegrywają z ludzkimi rękami

Kiedy nadchodzi wiosna, czas na kluczowy moment roku – pierwszy zbiór, zwany w Japonii Shincha. Dla jakości ceremonialnej istnieje tylko jedna metoda zbierania liści. Są to zbiory ręczne. Maszyny, choć wydajne, są ślepe. Ścinają wszystko, co napotkają na swojej drodze: młode pędy, stare, twarde liście oraz gałązki. Do dobrej japońskiej matchy nadają się wyłącznie dwa najmłodsze, najbardziej delikatne listki z samego szczytu krzewu. Doświadczeni zbieracze pracują z niezwykłą precyzją. Potrafią w ułamku sekundy ocenić, który liść spełnia rygorystyczne kryteria. Taka praca wymaga delikatności, by nie uszkodzić wrażliwej rośliny.

Granitowe żarna a produkcja matchy

Ostatni etap to transformacja tenchy w drobny proszek. Tradycja spotyka się tu z fizyką. Najlepsza matcha jest mielona przy użyciu specjalnie rzeźbionych, granitowych żaren. To proces, który uczy pokory. Żarna muszą obracać się niezwykle wolno. Jeśli ruch byłby zbyt szybki, kamień rozgrzałby się, a wysoka temperatura przypaliłaby delikatny susz. Przypalona matcha traci swój intensywny kolor i zyskuje nieprzyjemny, gorzki posmak.Konserwacja granitu, utrzymanie odpowiedniej temperatury i wilgotności w pomieszczeniach to potężny koszt stały, który bezpośrednio wpływa na ostateczną wartość produktu.

Klasy matchy. Dlaczego wersja ceremonialna różni się od kulinarnej?

Na rynku spotkasz różne oznaczenia. Najpopularniejszy podział to klasa ceremonialna (ceremonial grade) oraz klasa kulinarna (culinary grade). Różnica w cenie między nimi bywa kilkukrotna. Wynika ona bezpośrednio z opisanych wcześniej etapów produkcji.

• Matcha o jakości ceremonialnej powstaje wyłącznie z pierwszego, wiosennego zbioru. Liście były długo zacieniane, a do mielenia wybrano tylko miękki miąższ bez żyłek. Mielenie odbywa się na żarnach granitowych. Taka matcha ma elektryzujący, zielony kolor. Pachnie świeżością, a w smaku dominuje słodycz i głębokie umami. Pije się ją tradycyjnie, wymieszaną z wodą.

• Matcha o klasie kulinarnejpochodzi z późniejszych zbiorów – drugiego lub trzeciego. Liście miały więcej kontaktu ze słońcem, więc zawierają więcej goryczy. Proces selekcji łodyżek nie jest tak rygorystyczny, a mielenie odbywa się szybciej, często przy użyciu maszyn strumieniowych. Jej kolor jest bardziej stłumiony, oliwkowy lub żółtawy. Smak jest mocniejszy, bardziej cierpki. Doskonale sprawdza się jako dodatek do wypieków, koktajli czy matcha latte, gdzie jej goryczka przebija się przez słodycz mleka.

Przechowywanie matchy, by zatrzymać jej jakość

W sprzedaży dostępne są też zestawy do matchy ułatwiające jej przygotowanie i przechowywanie. Bo największymi wrogami matchy są tlen, światło, wilgoć oraz wysoka temperatura. Pod wpływem powietrza matcha natychmiast się utlenia. Traci żywą barwę, szarzeje i traci swoje właściwości prozdrowotne. Dobra matcha jest pakowana w Japonii, w małe, hermetyczne puszki lub specjalne trójwarstwowe aluminiowe saszetki, często w osłonie azotu, który wypiera tlen. W warunkach domowych warto przejrzećakcesoria do matchy i zaopatrzyć się w specjalną puszkę, która chroni smak, barwę i aromat proszku.

Cena matchy – podsumowanie

Powstawanie matchy to tak naprawdę rzemiosło w najczystszej postaci. Takie, które opiera się masowej, taniej produkcji. To właśnie dlatego cena matchy jest wyższa niż np. klasycznej, zielonej herbaty. Każda czarka tego napoju dostarcza organizmowi bogactwo antyoksydantów, aminokwasów i zrównoważonej energii. Kiedy pijesz matchę, nie pijesz zwykłego naparu. Pijesz cały, precyzyjnie wyselekcjonowany liść. Warto więc wybrać produkt autentyczny, sprawdzony i szlachetny.